ପଣ୍ଡଲୋଇ ଗ୍ରାମ: ଇତିହାସ, ଜମିଦାରୀ ଐତିହ୍ୟ ଓ ବାବା ବୁଢ଼ାରଜାଙ୍କ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ମହିମା

 ପଣ୍ଡଲୋଇ  ହେଉଛି ପଶ୍ଚିମ ଓଡିଶାର ସମ୍ୱଲପୁର ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏକ ଐତିହାସିକ ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ଭାବେ ପରିଚିତ ଏକ ଗ୍ରାମ । ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହା ରେଙ୍ଗାଲି ବ୍ଲକ ସ୍ଥିତ ନିଶାନଭଙ୍ଗା ପଞ୍ଚାୟତ  ଅନ୍ତର୍ଗତ ଅଟେ । ଏହି ଗ୍ରାମଟି  ରାଜ୍ୟ ରାଜ ପଥ ୧୦  ନିକଟରେ ଅବସ୍ଥିତ ଅଛି, ଯାହା ସମ୍ବଲପୁର ସହରରୁ ପ୍ରାୟ ୩୨ କିଲୋମିଟର ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଏହାର ନିକଟତମ ପ୍ରମୁଖ ସହର ହେଉଛି  ଝାରସୁଗୁଡ଼ା,  ଯାହା ପ୍ରାୟ ୨୨ କିଲୋମିଟର ଦୂରରେ ରହିଅଛି। ଭୌଗୋଳିକ ଭାବେ, ପଣ୍ଡଲୋଇର ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ଢୋଡଚୁଆଁ, ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ପୁଡ଼ାପଡ଼ା, ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ଆର୍. ଆର୍. କଲୋନୀ ଓ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ମାତୁଆଳି ଜୋର ଅବସ୍ଥିତ।  ଏହାର ଭୌତିକ ସୀମା ସୀମାନ୍ତରୁ ଅଗ୍ରଗତି କରି, ଏହି ଗ୍ରାମ ଗଣ୍ଡ ସମୁଦାୟର ପ୍ରବାସ, ଜମିଦାରୀ ମାଲିକାନାର ପରିବର୍ତ୍ତନ ଓ ବାବା ବୁଢ଼ାରଜାଙ୍କ ପବିତ୍ର ସ୍ଥିତି ସହ ଜଡିତ ଏକ ଗଭୀର ଐତିହାସିକ ଓ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଐତିହ୍ୟକୁ ବହନ କରୁଛି।

ପଣ୍ଡଲୋଇର ଇତିହାସ ୧୭୦୦ ଶତାବ୍ଦୀରୁ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ, ଯେତେବେଳେ ଗଣ୍ଡୱାନା ରାଜ୍ୟର ପତନ ଘଟିଥିଲା। ସେହି ସମୟରେ ଗଣ୍ଡ ସମୁଦାୟର ଅନେକ ଲୋକ ଦଳ ଦଳ ହୋଇ ପଶ୍ଚିମ ଓଡିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳକୁ ଅନୁପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ। ଗଣ୍ଡ ଜାତିର କିଛି ଦଳ ବର୍ତ୍ତମାନର ପଣ୍ଡଲୋଇ ଅଞ୍ଚଳରେ ବସବାସ କରିଥିଲେ। ସେ ସମୟରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ଘନ ଜଙ୍ଗଳରେ ଆବୃତ ଥିଲା ଓ “କଟଙ୍କ” ଜାତିର ବାଉଁଶରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା । ତେଣୁ  ଏହି ସ୍ଥାନର ନାମକୁ ପ୍ରଥମେ “କଟଙ୍କଗଡ଼” ବୋଲି ଜଣାଯାଉଥିଲା। ସେହି ବସତିର ଗଣ୍ଡ  ଦଳପତିଙ୍କ ନାମ 'ପଣ୍ଡୁ" ଥିଲା। କ୍ରମେ “କଟଙ୍କଗଡ଼” ନାମଟି ଲୋପ ପାଇ ଗ୍ରାମଟି “ପଣ୍ଡଲେ” ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲା ।  ଦଳପତିଙ୍କ  ନାମ "ପଣ୍ଡୁ"  ଅନୁସାରେ ଏହି ଗ୍ରାମର ନାମ  "ପଣ୍ଡଲେ" ବା “ପଣ୍ଡଲୋଇ" ଉତ୍ପନ ହୋଇଛି  । 

ପରବର୍ତ୍ତୀ କାଳରେ ନିକଟସ୍ଥ ଗୁରୁପାଳି ଗ୍ରାମର 'ଜୟ ଗୁରୁ' ନାମକ ଜଣେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଗଣ୍ଡ ସମୁଦାୟରୁ ଏହି ଜମି କ୍ରୟ କରିଥିଲେ, ଏବଂ ପଣ୍ଡଲୋଇ ଗୁରୁପାଲି ଜମିନ୍ଦାରୀ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲା । ତେବେ ନାଗପୁର ବ୍ରାହ୍ମଣ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ, ଜୟ ଗୁରୁଙ୍କ ଠାରୁ ୧୮୦୦ଟି ରୂପା ମୁଦ୍ରାରେ ଏହି ଜମି କ୍ରୟ କରିଥିଲେ। ଜମିଦାରୀ ପରିଚାଳନା ଓ ରାଜସ୍ୱ ସଂଗ୍ରହ ପାଇଁ ସେ ଜଣେ ମାଫିଦାରଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରିଥିଲେ। କ୍ରମେ ବିଭିନ୍ନ ସମୁଦାୟର ଲୋକମାନେ ଏଠାକୁ ଗମନ କରି, ଜମି କ୍ରୟ କରି ସ୍ଥାୟୀଭାବେ ଗ୍ରାମରେ ବସବାସ କରିଥିଲେ। ପରେ ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ତ୍ରିପାଠୀ ତାଙ୍କ କନ୍ୟା ଲଙ୍କେଶ୍ୱରୀଙ୍କ ବିବାହ ଅଚ୍ୟୁତାନନ୍ଦଙ୍କ ସହ କରାଇଥିଲେ ଏବଂ ଯୌତୁକ ସ୍ୱରୂପରେ ଏହି  ଜମିଦାରୀ ତାଙ୍କ ଝିଅକୁ ଦାନ କରିଥିଲେ। ଲଙ୍କେଶ୍ୱରୀ ଗଅନ୍ତିଏନ୍ ଭାବେ ଜମିଦାରୀ ପରିଚାଳନା କରି ରାଜସ୍ୱ ସଂଗ୍ରହ କରୁଥିଲେ। ବର୍ତ୍ତମାନ ତାଙ୍କ କନ୍ୟା ଗୀତା ତ୍ରିପାଠୀ ଗଅନ୍ତିଏନ୍ ଭାବେ ଅଛନ୍ତି ଯିଏ ଦିଲୀପ ନାମକ ଏକ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ  ବିବାହ କରିଛନ୍ତି  ,  ସ୍ଥାନୀୟ ନେତୃତ୍ୱର ଏହି ପାରମ୍ପରିକ ଐତିହ୍ୟକୁ ଅଗ୍ରସର କରୁଛନ୍ତି।

ପଣ୍ଡଲୋଇର ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ପରିଚୟ ବାବା ବୁଢ଼ାରଜାଙ୍କ ଉପାସନା ସହ ଗଭୀର ଭାବେ ଜଡିତ ଅଟେ। ସ୍ଥାନୀୟ ବାସିନ୍ଦା ଅନୁସାରେ, "ଉଚ୍ଛବ" ଝାଙ୍କର ନାମକ ଜଣେ ଗଣ୍ଡ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ବ୍ୟକ୍ତି  ଗୋଟିଏ ଦିନ ଏକ ଦିବ୍ୟ ସ୍ୱପ୍ନ  ଦେଖୁଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ  ବାବ ବୁଢ଼ାରଜା ଗ୍ରାମରେ ନିଜ ଉପସ୍ଥିତି ବିଷୟରେ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ। ସେ ଗ୍ରାମବାସୀଙ୍କୁ ଏହା ବିଷୟରେ ଜଣାଇବା ପରେ, ଗ୍ରାମ ବାସୀ ସହିତ ସେ ସ୍ୱପ୍ନରେ ଦେଖାଯାଇଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ଯାଇ ଏକ ଆଲୌକିକ ପ୍ରସ୍ତର  ଦେଖିବାକୁ ପାଇଥିଲେ , ଯାହାକୁ ମାଟି ଖୋଲି ବାହାର କରିବାକୁ ଉଦ୍ୟମ  କରିଥିଲେ , କିନ୍ତୁ ଏଥିରେ ସେ ବିଫଳ ହୋଇଥିଲେ । ପରବର୍ତ୍ତୀ ରାତ୍ରିରେ ପୁଣିଥରେ ବାବା ବୁଢ଼ାରଜା ସ୍ୱପ୍ନରେ ପ୍ରକଟ ହୋଇ  ସେହି  ପ୍ରସ୍ତରରେ ନିଜର ଅବସ୍ଥିତିକୁ  ଜଣାଇଥିଲେ । ସେହିଦିନ ଠାରୁ ଗଣ୍ଡ  ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଝାଙ୍କର  ବା  ପୁଜାରୀ  ସେହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ବାବା ବୁଢ଼ାରଜାଙ୍କ ଉପାସନା  କରି ଆସୁଛନ୍ତି ।

ଏଠାରେ ଆଶ୍ୱିନ ମାସର ଚତୁର୍ଥୀ ଓ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଏବଂ ଚୈତ୍ର ମାସର ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ ବିଶେଷ ପୂଜା ପାଳନ କରାଯାଏ। ପାରମ୍ପରିକ ରୀତିରେ ଛେଳି ଓ କୁକୁଡ଼ା ଆଦି ପଶୁବଳି ମଧ୍ୟ ପ୍ରାଚୀନ ପ୍ରଥାର ଅଂଶ ଭାବେ ଅର୍ପିତ ହୁଏ। ବର୍ତ୍ତମାନ " ସାଧୁ " ନାମକ ଜଣେ ପୁଜାରୀ ପ୍ରତିଦିନ ବୁଢ଼ାରଜାଙ୍କ ପୂଜା-ଅର୍ଚ୍ଚନା  କରୁଛନ୍ତି ।

ସ୍ଥାନୀୟ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଗ୍ରାମର ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଗୁରୁତ୍ୱକୁ ଆହୁରି ଦୃଢ଼ କରେ।  ଗ୍ରାମ ଲୋକଙ୍କର ମତ ଅନୁସାରେ, ପଣ୍ଡଲୋଇର ବୁଢ଼ାରଜା, ପୁଡ଼ାପଡ଼ାର ମା ସମଲେଶ୍ୱରୀ ଏବଂ ହୀରାକୁଦ ବନ୍ଧର ଜଳମଧ୍ୟରେ ବୁଢି ଯାଇଥିବା ମହାଦେବ ମନ୍ଦିରର ଶିବଲିଙ୍ଗ  ଗୋଟିଏ ଦିନରେ ପ୍ରକଟ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭାଇ-ଭଉଣୀ ସମ୍ପର୍କ ଅଛି ବୋଲି ମନ୍ୟତା ରହିଅଛି। ଥରେ ପୁଡ଼ାପଡ଼ାର ବଳି ଯାତ୍ରା ଅବସରରେ,  ପଣ୍ଡଲୋଇର ଗ୍ରାମବାସୀ ପବିତ୍ର ବରୁଆ ବା  କଳସୀଙ୍କୁ ନିଜ ଗ୍ରାମକୁ ଆଣିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତି  କରିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ବରୁଆ ପୁଡ଼ାପଡ଼ା ପ୍ରବେଶଦ୍ୱାରରେ ଥିବା ଏକ ନିମ୍ବ ଗଛ ନିକଟରେ ଅଟକି ଯାଉଥିଲା ଏବଂ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବାକୁ ଅସ୍ୱୀକାର କଲା । ଏହା ଜଣାପଡ଼ିଲା ଯେ ଜେଷ୍ଠ ଭ୍ରାତା ବାବା ବୁଢ଼ାରାଜା  ପଣ୍ଡଲୋଇ ଗ୍ରାମର ସୁରକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି, ତେଣୁ ବରୁଆଙ୍କ ଦ୍ଵାରା ସେଠାକୁ ଯିବାର କୌଣସି ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ ବୋଲି ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା  । ଏହି ଘଟଣାରେ ପ୍ରଭୁ ବୁଢ଼ାରଜା ରକ୍ଷକ ଭାବରେ  ଏହି ଗ୍ରାମର ଅବସ୍ଥିତି ଏଠାର ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକତାକୁ ଆହୁରି ସୁଦୃଢ଼  କରେ ।

ପୂର୍ବେ ଶିକ୍ଷାର ସୁବିଧା ନଥିବାରୁ ପଣ୍ଡଲୋଇ ଗ୍ରାମର ଶିକ୍ଷାର୍ଥୀମାନେ ପାଠ ପଢିବା ପାଇଁ ନିକଟସ୍ଥ ପୁଡ଼ାପଡ଼ା ଗ୍ରାମକୁ ଯାଉଥିଲେ। ସେ ସମୟରେ ଗ୍ରାମରେ ନିଜସ୍ୱ ବିଦ୍ୟାଳୟ ନଥିବାରୁ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନେ ବହୁ କଷ୍ଟ ସହି ଦୂର ଗ୍ରାମକୁ ଯାଇ ଶିକ୍ଷା ଅର୍ଜନ କରୁଥିଲେ। ୧୯୪୩ ମସିହାରେ ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ସମ୍ବଲପୁର ଆସିଥିବା ସମୟରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଜନସାଧାରଣ ତାଙ୍କ ନିକଟରେ ଗ୍ରାମରେ ଏକ ବିଦ୍ୟାଳୟ ସ୍ଥାପନା ପାଇଁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ। ଗାନ୍ଧୀଜୀଙ୍କ ପ୍ରେରଣା ଓ ଚେଷ୍ଟାରେ ପଣ୍ଡଲୋଇ ଗ୍ରାମରେ ଏକ ବିଦ୍ୟାଳୟ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲା। ଏହା ଗ୍ରାମର ଶିକ୍ଷା ଇତିହାସରେ ଏକ ଐତିହାସିକ ପଦକ୍ଷେପ ଥିଲା। ସେହି ବିଦ୍ୟାଳୟର ପ୍ରଥମ ଶିକ୍ଷକ ଭାବେ ଚୂଡ଼ାମଣି ସିଂହ କାର୍ଯ୍ୟରତ ଥିଲେ। ସେ ଝାରସୁଗୁଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ପାନପାଳି ଗ୍ରାମର ନିବାସୀ ଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଅବଦାନରେ ଗ୍ରାମରେ ଶିକ୍ଷାର ଆଲୋକ ପ୍ରସାରିତ ହୋଇଥିଲା। ପ୍ରଥମେ ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ପ୍ରଥମ ଠାରୁ ପଞ୍ଚମ ଶ୍ରେଣୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାଠଦାନ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ପରବର୍ତ୍ତୀ କାଳରେ ଷଷ୍ଠ, ସପ୍ତମ ଓ ଅଷ୍ଟମ ଶ୍ରେଣୀ ମଧ୍ୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହୋଇ ଶିକ୍ଷାର ବ୍ୟାପ୍ତି ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲା। ଏହା ପଣ୍ଡଲୋଇ ଗ୍ରାମର ସାମାଜିକ ଓ ଶିକ୍ଷାଗତ ଉନ୍ନତିରେ ଏକ ମୂଲ୍ୟବାନ ଅଧ୍ୟାୟ ଭାବେ ପରିଗଣିତ ହୁଏ।

ପ୍ରଶାସନିକ ଭାବେ, ପଣ୍ଡଲୋଇ ଗ୍ରାମ ରେଙ୍ଗାଲି ବ୍ଲକ ସ୍ଥିତ ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଅନ୍ତର୍ଗତ ଅଟେ। ୨୦୧୧ ଜନଗଣନା ଅନୁସାରେ, ପଣ୍ଡଲୋଇ ଗ୍ରାମର କୋଡ୍ ୩୮୧୬୯୯। ଏହାର ମୋଟ ଭୌଗୋଳିକ ଅଞ୍ଚଳ  ୫୭୫ ହେକ୍ଟର ଏବଂ ଡାକ ସୂଚନା ସଂଖ୍ୟା ୭୬୮୨୧୨। ଗ୍ରାମର ମୋଟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୧,୧୨୮, ଯହିଁରୁ ୬୦୦ ଜଣ  ପୁରୁଷ ଓ ୫୨୮ ଜଣ ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ୦–୬ ବର୍ଷ ବୟସ ଗୋଷ୍ଠୀରେ ୧୩୬ ଶିଶୁ ଅଛନ୍ତି। ଗ୍ରାମରେ ୭୮୦ ଜଣ ସାକ୍ଷର ଓ ୩୪୮ ଜଣ ନିରକ୍ଷର ବ୍ୟକ୍ତି ଅଛନ୍ତି, ଏବଂ ୨୪୪ ଜଣ ଲୋକ ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ସମୁଦାୟର  ରହିଛନ୍ତି । ସାମାଜିକ ଭାବେ, ପଣ୍ଡଲୋଇ ବିବିଧତାପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ଭାବେ ସଜିବିତ ଗ୍ରାମ। ଏଠାରେ ଗଣ୍ଡ , ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଚଷା, ଗୌଡ଼, କେଉଁଟ, ତେଲି, ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜାତିର ଲୋକମାନେ ସମ୍ମିଳିତ ଭାବେ ବସବାସ କରୁଛନ୍ତି  ।

ଏହି ଗ୍ରାମରେ ପଶ୍ଚିମ ଓଡିଶାର ସମସ୍ତ ପ୍ରମୁଖ ପର୍ବଗୁଡ଼ିକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ସାହ ଓ ଆନନ୍ଦର ସହିତ ପାଳନ କରାଯାଏ। ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବପ୍ରଧାନ ହେଉଛି ନୂଆଁଖାଇ, ଆମଗୁଡ଼ି ଓ ପୌଷ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଚୈତ୍ର ଉତ୍ସବ ଓ ନାଗ ପଞ୍ଚମୀ ମଧ୍ୟ ବହୁତ ଆନନ୍ଦ ଓ ଉତ୍ସାହର ସହିତ ପାଳନ ହୁଏ। ଚୈତ୍ର ଉତ୍ସବ ସମୟରେ ବୁଢ଼ା ରଜାଙ୍କ ବିଶେଷ ପୂଜା-ଅର୍ଚ୍ଚନା କରାଯାଏ। ପୂଜା ସହିତ  ଗ୍ରାମ ପ୍ରାଗଣରେ ସମ୍ବଲପୁରୀ ନୃତ୍ୟ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ଆୟୋଜନ କରାଯାଏ ଓ ସମାଜରେ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଅବଦାନ ରଖିଥିବା ବିଶିଷ୍ଟ ବ୍ୟକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ସମ୍ମାନିତ କରାଯାଏ।

ନାଗ ପଞ୍ଚମୀ ଅବସରରେ “ନାଗ ବାଚା” ନାମକ ପାରମ୍ପରିକ ଖେଳ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୁଏ । ଗ୍ରାମ ମଝିରେ ଅବସ୍ଥିତ ମହାଦେବ ମନ୍ଦିରରୁ ବରୁଆ ଯାତ୍ରା ଆରମ୍ଭ କରାଯାଏ। ଘଣ୍ଟ ଓ ଶଙ୍ଖ ଧ୍ୱନିର ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଶୋଭାଯାତ୍ରା ସମଗ୍ର ଗ୍ରାମ ପରିକ୍ରମା କରେ। ରାତ୍ରିବେଳେ ବିଭିନ୍ନ ସାଂସ୍କୃତିକ କାର୍ୟକ୍ରମ ଆୟୋଜନ ହୋଇ ଉତ୍ସବକୁ ଆହୁରି ରଙ୍ଗିନ ଓ ରୋମାଞ୍ଚିତ କରିଥାଏ।

ଆର୍ଥିକ ଭାବେ, ୨୦୦୫ ପୂର୍ବରୁ ଗ୍ରାମବାସୀମାନଙ୍କର ପ୍ରମୁଖ ଜୀବିକା କୃଷି ଥିଲା ଏବଂ କେବଳ କିଛି ଲୋକ ସରକାରୀ କିମ୍ବା ବେସରକାରୀ ଚାକିରିରେ ନିଯୁକ୍ତ ଥିଲେ। କୃଷି ହିଁ ସ୍ଥାନୀୟ ଅର୍ଥନୀତିର ମୂଳ ଆଧାର ଥିଲା। କିନ୍ତୁ ଗ୍ରାମ ନିକଟରେ ଶ୍ୟାମ ମେଟାଳିକ ସ୍ଥାପିତ ହେବା ପରେ ବୃତ୍ତିଗତ ଗଠନରେ ଧୀରେ ଧୀରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆସିଲା। ବର୍ତ୍ତମାନ ଅନେକ ଗ୍ରାମବାସୀ କାରଖାନାରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ ଅଛନ୍ତି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ସମୁଦାୟର ଆର୍ଥିକ ସ୍ଥିତି ଓ ଜୀବନଶୈଳୀରେ ଲକ୍ଷଣୀୟ ଉନ୍ନତି ଘଟିଛି।

ଏହିପରି ଭାବେ, ପଣ୍ଡଲୋଇ ଏମିତି ଏକ ଗ୍ରାମ ଭାବେ ପରିଚିତ, ଯେଉଁଠାରେ ଇତିହାସ, ଜମିଦାରୀ ଐତିହ୍ୟ, ସାଂସ୍କୃତିକ ବିବିଧତା ଓ ଗଭୀର ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଆସ୍ଥା ସମନ୍ୱୟରେ ମିଶିଯାଇଛି। ଏହା କେବଳ ଏକ ଭୌଗୋଳିକ ବସତି ନୁହେଁ, ବରଂ ପଶ୍ଚିମ ଓଡିଶାର ଐତିହ୍ୟ ଓ ଭକ୍ତିର ଜୀବନ୍ତ ପ୍ରତୀକ ଅଟେ।




Comments

Popular posts from this blog

Kolabira Fort, Jharsuguda - Jaypur Estate

Ancient Ullapgarh fort in jharsuguda : Prehistoric Rock engravings and Painting

Bikramkhol cave, Archeological site of Jharsuguda